Geçtiğimiz yıllarda patates, zeytin ve narenciyede yaptıkları stokları ellerinde patlayan rantçılar, şimdi de yine patateslerin elde kalması tehlikesiyle karşı karşıya. Niğde ve Nevşehir’de depolarda 350-400 bin ton patatesin alıcı bekliyor. Türkiye’nin yıllık üretiminin yaklaşık yüzde 10’una denk gelen patates miktarı depolarda filizlenmeye başladı. Türkiye geçen yıl 4,8 milyon ton patates üretti. Bunun yüzde 5’i ihraç edilebildi.

STOKLAR PERİ BACALARININ ALTINDA

Ürgüp’teki depolar stokçuların en önemli merkezlerinden biri. Nevşehir’deki depolarda patatesin yanı sıra liman ve portakal gibi narenciye ürünleri saklanıyor. Geçtiğimiz yıllarda limanları elde kalan stokçular, şimdi benzer bir sorunu patateste yaşıyor. Üreticiden hasat mevsiminde toplanan ürünler soğuk hava depolarına Ürgüpe gönderiliyor. Her ne kadar bu stoklar uygun koşullarda saklanma amacıyla yapılsa da, bu durum spekülatörlere fiyatlarla oynama fırsatı da veriyor.

 

“PATATES TÜKETİN” ÇAĞRISI

Nevşehir’deki depolarda bekletilen patateslerin filizlenmeye başlaması üzerine Türkiye Ziraat Odaları Birliği, “daha çok patates tüketin” çağrısı yaptı. Değişik üretim havzalarından edindiğimiz bilgilere göre üreticinin elinde şu anda patates yok. Elde kaldığı söylenen 300-350 bin ton patatesin büyük bir kısmının stokçunun elinde olduğu ifade ediliyor. 2 liraya kadar çıkan fiyatlara rağmen elindeki patatesi çıkartmayan stokçular daha çok kar için beklese de bu yıl umduğunu bulamadı. Market ve pazarlarda şu anda patatesin kilogram fiyatı ortalama 1 lira civarında. Türkiye’nin birçok yerinde Nisan ikinci yarısında yeni patateslerin ekilmeye başlanıyor. Mayıs ayında ise Çukurovadan yeni üretilen yazlık patatesler piyasaya sürülüyor. Türkiye’de yaklaşık 50 bin çiftçi ailesi patates ekimi yaparak geçiniyor.

İKİ YIL ÖNCE DE ELDE KALMIŞTI

2015’te kilosu 5 liraya kadar çıkıp vatandaşın cebini yakan patatesin fiyatı ardından hızla düştü. Stokçular yüzünden 5 liraya satılan patates, daha sonra kilosu 35 kuruştan satışa çıkarıldığı halde müşteri bulamayınca stokçuların elinde patlamıştı. Niğde, Nevşehir, Sivas, Kayseri ve Yozgattaki depolarda stoklandığı anlaşılan yaklaşık 1 milyon ton patatesi kurtarmak için belediyeler ile hükümet devreye girmişti.

BARONLARA DİKKAT

Nisan ayı ile birlikte tarla ürünleri piyasaya çıkacak. Çiftçi; sebze ve meyve ürünlerini elden çıkarmaya başlayacak. Bu süreçte meyve sebze baronları üreticinin elinden aldıkları ürünleri stoklayarak fiyatları yükseltmesi ihtimali yüksek. Her yıl düzenli olarak stok yaparak vurgun yapan rantçı baronlara fırsat verilmemesi için sıkı denetim yapılması öneriliyor.

BEŞ BAKANLI KOMİSYON NE YAPACAK?

Gıda fiyatlarındaki aşırı oynaklığı izlemek için kurulan Gıda ve Tarımsal Ürün Piyasaları İzleme ve Değerlendirme Komitesi (Gıda Komitesi) Bakanlar düzeyinde toplantılar yapıyor. Ancak sektör temsilcileri, komisyonun sorunların temeline inmede ve gıda enflasyonuna çözüm bulmada yetersiz kaldığı eleştirisini yöneltiyor. Geçen yıl Ekonomi Koordinasyon Kurulu kararları çerçevesinde yeniden yapılandırılan İzleme ve Değerlendirme Komitesi, Başbakan Yardımcısı’nın başkanlığında; Ekonomi, Gıda Tarım ve Hayvancılık, Gümrük ve Ticaret, Kalkınma ve Maliye bakanlarının katılımıyla yeniden oluşturuldu. Bu yapılanmayla birlikte komitenin özellikle tarla ürünlerine giciş sürecinde yaş sebze meyve fiyatlarının fiyatlarıyla oynamak isteyen spekülatörler ile stokçuların önüne geçmesi bekleniyor.

KOMİSYONA ÇİFTÇİ DE ALINMALI

Hal ve pazarlarda fiyat denetiminin zayıf olmasından şikayet ediliyor. Ürünlerin direkt olarak halka ulaştığı yerlerde belediyelerin kontrolü arttırması isteniyor. Büyük hallerde ise bakanlık ve belediyelerin yanısıra odaların da fiyat takibi yapması gerektiği belirtiliyor. Üretici Mustafa Akgül, hallerde fiyatın belirlendiği komisyonlarda çiftçinin olmadığını söyleyerek farklı bir öneri de bulundu. Akgül, «Hallerde günlük piyasa kuruluyor. Bu piyasayı kuran belirleyen üyeler kimler, komisyoncu, sevkiyatçı, Hal Müdürlüğü ama ne hikmetse malları üreten çiftçi bu piyasa belirlemede yok” diye konuştu.

5 Puan (1 Değerlendirme)
Değerlendirmeler
Değerlendirmeler Oyunuzu Verin
Sırala:

İlk Değerlendiren Sen Ol!

User Avatar
Onaylandı
{{{ review.rating_title }}}
{{{review.rating_comment | nl2br}}}

Show more
{{ pageNumber+1 }}
Oyunuzu Verin

Your browser does not support images upload. Please choose a modern one

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here